โคลงกลอนเกี่ยวกับสุขภาพ
เจ้าพระยาธรรมศักดิ์มนตรีรณรงค์อย่างจริงจังเพื่อให้คนไทยมีความรู้เกี่ยวกับสุขภาพอนามัย และรู้จักเชื้อโรคอันเป็นเหตุที่มาของโลกติดต่อ ตลอดจนการป้องกันโรงภัยไข้เจ็บ
Apr
ไทยเทวาธิราช
บทกวี "ไทยเทวาธิราช" เป็นบทกวีชิ้นท้ายๆ ของเจ้าพระยาธรรมศักดิ์มนตรี ที่แสดงความห่วงใยในบ้านเมืองอย่างชัดเจน
Apr
ปาฐกถาด้านเศรษฐกิจ
เจ้าพระยาธรรมศักดิ์มนตรีพยายามถ่ายทอดความรู้ด้านเศรษฐกิจและการพาณิชย์อยู่บ่อยครั้ง ทั้งในรูปของบทกวี บทความ บทบรรยาย เรื่องสั้น รวมทั้งปาฐกถา เนื่องจากท่านเห็นความสำคัญของการพัฒนาเศรษฐกิจของประเทศ
Mar
พ่อถึกแสดงความเห็นอย่างแหลมคมเสมอ
เมื่อเจ้าพระยาธรรมศักดิ์มนตรีจะสื่อสารหรือโน้มน้าวให้ผู้อ่านสนับสนุนนโยบายด้านการศึกษา ก็จะเขียนบทความโดยสร้างตัวละครชื่อนายถึก มาเป็นผู้ออกความเห็น นัยว่าเพื่อเป็นการเข้าถึงชาวบ้านและไม่ใช่การสอนแบบยกตนข่มท่าน พ่อถึกจึงเป็นตัวแทนผู้นำเสนอแนวคิดของท่านที่อยู่เบื้องหลังแนวนโยบายด้านการศึกษา
Mar
บ๋อยใหม่ บทละครอารมณ์ดี
ละครเรื่อง "บ๋อยใหม่" เปิดการแสดงที่สามัคยาจารย์สโมสรสถานหลายครั้งในเดือนธันวาคม พ.ศ. 2448 และได้นำมาจัดพิมพ์ในวารสาร "วิทยาจารย์" เล่มที่ 6 ตอนที่ 10 วันที่ 15 พฤษภาคม พ.ศ. [...]
Mar
หมั้นไว้
"หมั้นไว้" เป็นบทละครชวนหัวของพระยาธรรมศักดิ์มนตรีที่ดัดแปลงมาจากละครเรื่อง "Engaged" ของ Sir William Schwenck Gilbert ลงพิมพ์ในหนังสือวิทยาจารย์ เล่ม 17 ตอนที่ 22 วันที่ 5 [...]
Mar
“แม่ศรีครัว”: หนุ่มจีนหรือชายไทยในเครื่องแบบ
"แม่ศรีครัว" เป็นบทละครชวนหัวที่พระไพศาลศิลปศาสตร์ นำมาดัดแปลงให้สะท้อนปรากฎการณ์ในสังคมไทยร่วมสมัยของท่าน จัดแสดงที่สามัคยาจารย์สมาคม
Mar
เพลงกราวกีฬา
เพลงกราวกีฬามีอายุเกือบหนึ่งร้อยปี เพลงนี้มีเนื้อหาสาระเกี่ยวกับปรัชญาของการเล่นกีฬา
Mar