เศรษฐกิจและการพาณิชย์
เจ้าพระยาธรรมศักดิ์มนตรีพยายามถ่ายทอดความรู้ด้านเศรษฐกิจและการพาณิชย์อยู่บ่อยครั้ง ทั้งในรูปของบทกวี บทความ บทบรรยาย เรื่องสั้น รวมทั้งปาฐกถา เนื่องจากท่านเห็นความสำคัญของการพัฒนาเศรษฐกิจของประเทศ ทั้งยังพิจารณาเห็นว่าชาวไทยขาดทักษะความรู้เกี่ยวกับเงินทองและการค้าขาย จึงเป็นหน้าที่ของท่านที่จะผลักดันให้คนไทยหันมาเรียนรู้ด้านเศรษฐกิจและการพาณิชย์ให้มากขึ้น
มุมมองด้านเศรษฐกิจของท่านเชื่อมโยงจากชีวิตของชาวนา ซึ่งเป็นคนส่วนใหญ่ของประเทศ การผลิตพืชเชิงเดี่ยวเพื่อค้า โดยไม่มีความรู้ด้านการเกษตรและการค้า ไปจนถึงระบบเศรษฐกิจโลก การค้าโภคภัณฑ์ อุตสาหกรรม การเดินเรือ และแรงงาน การเงินระหว่างประเทศรวมถึงมาตรฐานทองคำ และบทบาทของตัวแสดงที่สำคัญ ซึ่งท่านมองเห็นองค์ประกอบต่างๆ เหล่านี้เชื่อมโยงกันและนำไปสู่ความชัดเจนว่าจะต้องออกแบบแผนการศึกษาชาติเช่นไร จึงจะยกระดับความเป็นอยู่ของพลเมืองขึ้นได้ภายใต้สภาพแวดล้อมและปัจจัยภายนอกภายในเช่นนี้
